Μετά από δεκαετίες εξελίξεων στην επιστημονική κοινότητα οι συνθήκες φαίνεται πως ωριμάζουν στο μέτωπο της παρατήρησης της άγριας ζωής. Τα νέα έρχονται αυτήν τη φορά από το Διάστημα, καθώς ο νέος δορυφόρος «Ίκαρος» είναι σε θέση να ανιχνεύει κινήσεις και σήματα που σχετίζονται με τη συμπεριφορά των ζώων, γεγονός που θα μπορούσε να σώσει τη ζωή των τσιτάχ, των ρινόκερων, των ελεφάντων και άλλων ειδών.
Στα μέσα του 2024, στη μακρινή Ναμίμπια, στην άκρη του καταφυγίου άγριας ζωής Okambara Elephant Lodge, εμφανίστηκε ένα φορτηγάκι. Τέσσερα άτομα —το ένα οπλισμένο με τουφέκι— βγήκαν από το όχημα για κυνήγι ή, πιο σωστά, για να προσποιηθούν ότι κυνηγούν άγρια ζώα.
Στην πραγματικότητα ήταν τέσσερα μέλη μιας επιστημονικής ομάδας που προσέγγιζαν θηράματα και στη συνέχεια πυροβολούσαν — όχι φυσικά προς το ζώο, μόνο για να ακούγεται ο χαρακτηριστικός δυνατός κρότος. Τη στιγμή του πυροβολισμού ο φόβος διαπερνούσε τα ζώα που τον άκουγαν στην ευρύτερη περιοχή: τα σπρίνγκμποκ πηδούσαν, οι ζέβρες κινούνταν νευρικά και τα γκνου ξεκινούσαν να τρέχουν, κάποια για εκατοντάδες μέτρα, επιχειρώντας να απομακρυνθούν από τον κίνδυνο.
Οι επιστήμονες είναι πλέον σε θέση να μελετήσουν αυτές τις συμπεριφορές που αποτυπώνουν τον πανικό των ζώων χάρη σε ένα νέο δορυφορικό σύστημα, το «Ίκαρος», το οποίο παρακολουθεί την κίνηση και τη συμπεριφορά τους από το Διάστημα. Μελετώντας τον τρόπο με τον οποίο τα ζώα αντιδρούν στην παρουσία κυνηγών, οι οικολόγοι ελπίζουν να εντοπίζουν και να καταπολεμούν πιο αποτελεσματικά τους λαθροθήρες.
Οι τέσσερις επιστήμονες έμειναν στην περιοχή περίπου τρεις ημέρες, προβαίνοντας σε τουλάχιστον 30 ομοβροντίες πυροβολισμών, όλες καταγεγραμμένες από τον φακό ενός ντρόουν πάνω από τα κεφάλια τους. Από αυτή την οπτική γωνία η ταχεία διασπορά των ζώων στη γύρω περιοχή μετά τους πυροβολισμούς επαναλαμβανόταν ξανά και ξανά, με τα ζώα να ακολουθούν χαρακτηριστικά μοτίβα πανικού και υποχώρησης. Όταν η επιστημονική ομάδα πυροβολούσε, όλα τα θηράματα διασκορπίζονταν, εκτός από τις καμηλοπαρδάλεις οι οποίες συνήθως παρέμεναν ατάραχες και παρακολουθούσαν αμέριμνες.
Οι οπλισμένοι «εισβολείς» συμμετείχαν σε ένα πείραμα για την ανάπτυξη ενός συστήματος παρακολούθησης σε πραγματικό χρόνο, το οποίο θα μπορούσε να σώσει τις ζωές πολλών ζώων της Αφρικής που απειλούνται από λαθροθήρες. Καταγράφοντας τα χαρακτηριστικά μοτίβα που ακολουθούν τα διάφορα είδη όταν αντιδρούν στην παρουσία κυνηγών, η ομάδα στοχεύει τελικά να εκπαιδεύσει έναν αλγόριθμο που θα μπορεί να στέλνει προειδοποιητικό σήμα στους δασοφύλακες.
Αυτά τα συστήματα προειδοποίησης βρίσκονται ακόμη σε φάση ανάπτυξης στα φυσικά καταφύγια, αλλά η πρόσφατη εκτόξευση του δορυφόρου παρακολούθησης άγριας ζωής, γνωστού και ως «ίντερνετ των ζώων», αποσκοπεί στη δημιουργία ενός παγκόσμιου συστήματος ειδοποιήσεων σε πραγματικό χρόνο.
Το μεγαλεπήβολο αυτό όραμα καθίσταται εφικτό χάρη σε μικροσκοπικά ηλεκτρονικά εξαρτήματα που φέρουν πλέον χιλιάδες ζώα. Ορισμένα μπορούν να καταγράφουν όχι μόνο τη θέση αλλά και τη δραστηριότητα, τον καρδιακό ρυθμό και τη θερμοκρασία του σώματός τους, καθώς και να λειτουργούν ως κινητοί αισθητήρες που καταγράφουν τη θερμοκρασία του περιβάλλοντος και την ατμοσφαιρική πίεση.
Στόχος είναι μέχρι τα μέσα του 2027 το πρόγραμμα «Ίκαρος» του Ινστιτούτου Μαξ Πλανκ να διαθέτει έξι λειτουργικούς δορυφόρους, καθιστώντας εφικτή τη λήψη δεδομένων σε πραγματικό χρόνο σχετικά με τις κινήσεις ζώων σε ολόκληρο τον πλανήτη.
Dance me to your beauty with a burning violin Dance me through the panic ’til I’m gathered safely in Lift me like an olive branch and be my homeward dove Dance me to the end of love
Let me see your beauty when the witnesses are gone Let me feel you moving like they do in Babylon Show me slowly what I only know the limits of Dance me to the end of love
Dance me to the wedding now, dance me on and on Dance me very tenderly and dance me very long We’re both of us beneath our love, we’re both of us above Dance me to the end of love
Dance me to the children who are asking to be born Dance me through the curtains that our kisses have outworn Raise a tent of shelter now, though every thread is torn Dance me to the end of love
Dance me to your beauty with a burning violin Dance me through the panic ’til I’m gathered safely in Touch me with your naked hand or touch me with your glove Dance me to the end of love
ΣΤΙΧΟΙ-ΜΟΥΣΙΚΗ: Leonard Cohen ΔΙΑΣΚΕΥΗ: Pieter Embrechts & The New Radio Kings ΔΙΣΚΟΣ: Time is a thief (2010)
Καλημέρα, τι κάνεις; Να ’σαι πάντα καλά Κι όταν είσαι κοντά μου κι όταν είσαι μακριά
Να ’ναι κάθε σου μέρα μια καινούργια αρχή Καλημέρα, τι κάνεις; Σ’ αγαπάω πολύ!
Καλημέρα, τι κάνεις; Να ’σαι πάντα καλά Το κουράγιο μη χάνεις, το κεφάλι ψηλά
Καλημέρα, χαρά μου· καλημέρα, ζωή Καλημέρα, τι κάνεις; Σ’ αγαπάω πολύ!
Καλημέρα, τι κάνεις; Να ’σαι πάντα καλά Κι όταν είσαι κοντά μου κι όταν είσαι μακριά
Να ’ναι κάθε σου μέρα μια καινούργια αρχή Καλημέρα, τι κάνεις; Σ’ αγαπάω πολύ!
Καλημέρα, τι κάνεις; Να ’σαι πάντα καλά Κι όταν όλα νομίζεις ότι πάνε στραβά
Πάντα κάτι θα γίνει, μη ρωτάς το γιατί Καλημέρα, τι κάνεις; Σ’ αγαπάω πολύ!
Καλημέρα, τι κάνεις; Να ’σαι πάντα καλά Κι όταν είσαι κοντά μου κι όταν είσαι μακριά
Να ’ναι κάθε σου μέρα μια καινούργια αρχή Καλημέρα, τι κάνεις; Σ’ αγαπάω πολύ!
Περίπου το ένα τέταρτο της κατανάλωσης ενέργειας στην ΕΕ το 2024 προήλθε από ανανεώσιμες πηγές. Η Σουηδία (62,8%), η Φινλανδία (52,1%) και η Δανία (46,4%) κατέγραψαν τα υψηλότερα ποσοστά.
To «Masaka Kids Africana» είναι ένα ορφανοτροφείο στη Μασάκα της νότιας Ουγκάντας το οποίο, πέρα από τη σίτιση και την ανατροφή των παιδιών, έχει και έναν άλλο ιδιαίτερο ρόλο: να τους προσφέρει εκπαίδευση και ιδανικές συνθήκες ώστε να αναπτύξουν τα ταλέντα τους.
Στο ορφανοτροφείο συναντά κανείς παιδιά από δύο ετών και πάνω. Πολλά από αυτά έχουν χάσει τους γονείς τους από τον λιμό, τον πόλεμο και τις ανίατες ασθένειες. Όμως, χάρη στους μεγάλους που ενδιαφέρονται, έχουν τη δυνατότητα να ξεφύγουν από μια ζωή δίχως μέλλον και να διεκδικήσουν μια διαφορετική εξέλιξη.
Παρά τις τραγωδίες που έχουν συναντήσει, τα παιδιά ακτινοβολούν ελπίδα. Έχουν βρει τον τρόπο να ξαναγαπήσουν και να είναι χαρούμενα. Ο τρόπος αυτός είναι η μουσική, ο χορός και το τραγούδι.
Τα παιδιά βρίσκουν και πάλι την παιδικότητά τους, κάνουν όνειρα και πλέον χαρίζουν σε όλο τον κόσμο χαμόγελα, καθώς τα βίντεό τους είναι πολύ δημοφιλή στο διαδίκτυο.
Τα χρήματα από τις εμφανίσεις τους πηγαίνουν απευθείας στο μεγάλωμά τους, αναφέρει το ορφανοτροφείο. Δεν είναι μάλιστα λίγες οι φορές που έχουν αποσπάσει διεθνή βραβεία σε διαγωνισμούς.
