Το τελευταίο καλοκαίρι της Λίζας

Της Τασούλας Επτακοίλη
Αύγουστος 2023

Είχε μάθει να ζει με τα λίγα: φτηνές κροκέτες, αποφάγια και βρόμικο νερό. Χάδι δεν ήξερε τι είναι, ούτε παιχνίδι. Πιθανότατα σε μια αλυσίδα είχε περάσει τα πρώτα οκτώ χρόνια της. Έτσι, όταν ο «άνθρωπός» της την άφησε δεμένη σε μια ερημική τοποθεσία της Σαντορίνης, μια μέρα αφόρητου καύσωνα, και της είπε «μείνε», εκείνη έκανε αυτό που έκανε πάντα, αυτό που της υπαγόρευε η φύση της (γερμανικός ποιμενικός, γαρ): υπάκουσε και τον περίμενε.

Ξημέρωνε και νύχτωνε, η πείνα και η δίψα άρχισαν να γίνονται βασανιστικές, αλλά και πάλι, μολονότι το σκοινί της ήταν λεπτό και πρόχειρα δεμένο και θα μπορούσε εύκολα να ελευθερωθεί, έμεινε εκεί, ασάλευτη, σίγουρη πως θα επέστρεφε να την πάρει.

Οι εθελοντές της Φιλοζωικής Ένωσης Σαντορίνης (SAWA) τη βρήκαν ετοιμοθάνατη. Με εντατική κτηνιατρική φροντίδα και πολλή στοργή, η Λίζα —⁠αυτό το όνομα της έδωσαν⁠— «αναστήθηκε». Λίγο καιρό μετά δρομολογήθηκε η υιοθεσία της, όμως ακυρώθηκε την τελευταία στιγμή. Η οικογένεια που θα την έπαιρνε έμαθε για κάποια προβλήματα υγείας που αντιμετώπιζε και άλλαξε γνώμη. «Να αποκτήσουμε κατοικίδιο θέλουμε, όχι να γίνουμε ήρωες», θα σκέφτηκαν. Σύνηθες… Έτσι, το καταφύγιο έγινε το μοναδικό, το παντοτινό της σπίτι.

Πέντε χρόνια πέρασαν από τότε. Η Λίζα χόρτασε φαγητό και αγάπη. Ήταν κοινωνική με τους ανθρώπους και τρυφερή με τα άλλα σκυλιά. Έπαιρνε πάντα υπό την προστασία της τα ορφανά κουτάβια που έφταναν κάθε τόσο στο καταφύγιο. Με το που μπήκε στα δεκατρία, όμως, εμφανίστηκαν οι πόνοι: αρθρική δυσπλασία και αρθρίτιδα, μαζί με αναπνευστική δυσλειτουργία. Η κλεψύδρα της είχε αρχίσει να αδειάζει, είπε ο κτηνίατρος.

Η Χριστίνα Καλούδη, πρόεδρος της φιλοζωικής, μαζί με μια εθελόντρια από τη Γερμανία, την Αντριάνα Ναρντόνε, αποφάσισαν τότε να προσφέρουν στη Λίζα ένα τελευταίο δώρο. Την έβαλαν στο καροτσάκι της (δεν μπορούσε πια να περπατήσει), πήραν μαζί και την κολλητή της τη Λίμπρα, επίσης δεκατριών ετών, και μπήκαν στο καράβι για την Ανάφη. Διακοπές, ναι! Γιατί εκεί, σε μια υπέροχη παραλία, «οι δυο τετράποδες γριούλες μας θα ένιωθαν ότι είναι τα μοναδικά σκυλάκια στη ζωή μας», σκέφτηκαν, «με κολύμπι, παιχνίδια, λιχουδιές και αγκαλιές μόνο γι’ αυτές».

Ήταν το πρώτο και το τελευταίο ταξίδι της Λίζας, το αποχαιρετιστήριο. Πριν από λίγες ημέρες έκλεισε για πάντα τα μάτια της. Ήταν άτυχη γιατί γνώρισε τον πόνο και την εγκατάλειψη. Μα και τυχερή, γιατί αξιώθηκε να μάθει πώς είναι να σ’ αγαπούν. Γιατί αυτό το ζώο, το «πεταμένο» όπως τόσα άλλα, πρόλαβε να δει και την καλή πλευρά των ανθρώπων…

ΔιαβάσαμεΖώα

ΠΗΓΗ: kathimerini.gr

Παράγοντες που καθορίζουν την ανάπτυξη των φυτών

Πατήστε στην εικόνα και ακολουθήστε τις οδηγίες:

Φυτά

ΠΗΓΗ: lor.photodentro.edu.gr

Κλιματική αλλαγή

Από το meteo.gr
Ιστότοπος του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών

Τι είναι η κλιματική αλλαγή; Πώς μας επηρεάζει και τι μπορούμε να κάνουμε για να την αντιμετωπίσουμε;

Εξάσκηση

Πατήστε στην εικόνα με το κουίζ ή το σταυρόλεξο και ελέγξτε τις γνώσεις σας:

Κλιματική κρίσηΣταυρόλεξα

ΠΗΓΗ: meteo.gr

Τρεις λέξεις μόνο

Είμαι πράκτορας του πλανήτη Γη
Αυτοκράτορας σε μυστική αποστολή
Κι όταν βάζω μπροστά για να σώσω τον κόσμο
Ούτε αλιγάτορας δεν μπορεί να αντισταθεί

Η σούπα πλαστικών μού τη σπάει
Στη σούπα λέω «γεια» και «μπάι μπάι»
Σε ενδιαφέρει, μείνε στο πλάι
Τσέκαρε πώς πάει για να πάρεις το κολάι

Τρεις λέξεις μόνο: πρώτα μειώνω
Επαναχρησιμοποιώ κι ανακυκλώνω!
Τρεις πράξεις μόνο: πρώτα μειώνω
Επαναχρησιμοποιώ κι ανακυκλώνω!

Ένα, δύο, τρία, πάμε
Τον κόσμο ήρθαμε να σώσουμε, δε σταματάμε
Τρεις λέξεις μόνο χαράζουνε τον δρόμο
Στη σούπα στη χωματερή προκαλούνε τρόμο

Ο πλανήτης μού φωνάζει: «Φίλε μου, λιώνω
Πλαστικά σκουπίδια στην πλάτη μου φορτώνω»
Τον πλανήτη αποφασίζω να γλιτώνω από τον πόνο
«Μην ανησυχείς», του λέω, «ξεκινάω να μειώνω»

Μειώνω — λιγότερο καταναλώνω
Δεν αγοράζω πράγματα που είναι άχρηστα
Μειώνω — κι έχω στον νου μου μόνο
Να φέρομαι με αγάπη στον πλανήτη, όχι άπληστα

Τρεις λέξεις μόνο…

Κι η επόμενη η λέξη φίνα και φοβερή
Δώσε στα πράγματα μια δεύτερη ζωή
Δώσε στα υλικά μία ακόμα ευκαιρία
Πριν καταλήξουν στα σκουπίδια με χρήση μονάχα μία

Τώρα συγκεντρώσου, κάθισε και στρώσου
Το καλό του κόσμου είναι και καλό δικό σου
Τη λέξη την επόμενη κοίτα να τη στηρίξεις
Και πρόσεχε τη γλώσσα σου να μην τη στραμπουλήξεις

Επαναχρησιμοποιώ
Σημαίνει δεν πετώ, ξαναπροσπαθώ
Να δώσω δεύτερη ζωή σε κάθε υλικό
Μήπως άλλη χρήση για αυτό μπορώ να βρω

Τρεις λέξεις μόνο…

Ξέρεις σωστά τι εύκολα μπορεί να γίνει κάτι άλλο
Κάθε που ανακυκλώνω το καλό είναι μεγάλο
Πιο πολλά δεντράκια, πιο λίγα σκουπιδάκια
Καλύτερη ζωή για όλου του κόσμου τα παιδάκια

Μάθε τώρα πώς γίνεται, είναι απλό
Αρκεί τον κάδο ανακύκλωσης μόνο να βρω
Και να ταιριάξω στον καθένα το σωστό υλικό
Αυτό ήταν, τόσο εύκολο! Σ’ το είπα, είν’ απλό

Χαρτικά, πλαστικά και υαλικά
Μπουκαλάκια, εφημερίδες κι αλουμίνια
Μπαταρίες, υπολογιστές και κινητά
Όλα ανακυκλώνονται, να ξέρεις, χαλαρά

Τρεις λέξεις μόνο…

ΣΤΙΧΟΙ-ΜΟΥΣΙΚΗ-ΕΡΜΗΝΕΙΑ: Νέα Τάξη Πραγμάτων
ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ: 2015

Ειδικά τραγούδιαΠεριβάλλον

ΠΗΓΗ: Εκταστέρια

Σημαντικά γεγονότα των νεότερων χρόνων

Μικρά χρονολόγια για εκτάκια

Η Ιστορία χωρίζεται σε τέσσερις μεγάλες περιόδους:

• Αρχαία χρόνια
• Μεσαιωνικά χρόνια
• Νεότερα χρόνια
• Σύγχρονη εποχή

Τα νεότερα χρόνια εκτείνονται από τον 15ο μέχρι και τον 19ο αιώνα. Για να αποφύγουμε κάποιο λάθος, καλό είναι να θυμηθούμε τα έτη που περιλαμβάνει ο καθένας:

• 15ος αι. → 1401-1500
• 16ος αι. → 1501-1600
• 17ος αι. → 1601-1700
• 18ος αι. → 1701-1800
• 19ος αι. → 1801-1900

Τα νεότερα χρόνια αποτέλεσαν μια τομή στην ευρωπαϊκή και την παγκόσμια Ιστορία. Μερικά από τα ορόσημά τους είναι:

1 Η Αναγέννηση και ο Διαφωτισμός, που προώθησαν την πνευματική και πολιτική απελευθέρωση του ανθρώπου.

2 Οι Γεωγραφικές Ανακαλύψεις και η αποικιοκρατία που ακολούθησε.

3 Η Θρησκευτική Μεταρρύθμιση και οι συνακόλουθοι θρησκευτικοί πόλεμοι.

4 Η Επιστημονική και η Βιομηχανική Επανάσταση, που άλλαξαν τον τρόπο που ζούμε και σκεφτόμαστε.

5 Οι μεγάλες πολιτικές επαναστάσεις, με πρώτη την Αμερικανική.

Δείτε στη συνέχεια

Σημαντικά γεγονότα των νεότερων χρόνων ⦁ Ο 15ος αιώνας ⦁ Ο 16ος αιώνας ⦁ Ο 17ος αιώνας ⦁ Ο 18ος αιώνας ⦁ Ο 19ος αιώνας

ΑφιερώματαΙστορία

ΕΙΚΟΝΑ: boundless.org

Ο 19ος αιώνας

Από το 1801 στο 1900

Στη διάρκεια αυτού του αιώνα λαμβάνουν χώρα, μεταξύ άλλων, τρεις σημαντικές εξελίξεις με ευρύτερες επιπτώσεις:

1 Η επιστημονική και τεχνολογική πρόοδος επιταχύνεται με αυξανόμενο ρυθμό, αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο που ζουν και συμπεριφέρονται οι άνθρωποι.

2 Ανατέλλει η Βρετανική Αυτοκρατορία, η μεγαλύτερη που γνώρισε ποτέ ο κόσμος. Το παράδειγμά της, αν και από απόσταση, ακολουθούν και άλλες ευρωπαϊκές χώρες (Γαλλία, Ολλανδία κλπ.).

3 Οι περισσότερες χώρες της Κεντρικής και Νότιας Αμερικής αποτινάσσουν τον ξένο ζυγό. Στα μέρη μας, η Ελλάδα και άλλες βαλκανικές χώρες αποκτούν την ανεξαρτησία τους από την Οθωμανική Αυτοκρατορία.

Η Βρετανική Αυτοκρατορία προς το τέλος του αιώνα

Η Βρετανική Αυτοκρατορία στις αρχές του 20ού αιώνα

❮ ❯

Μικρό χρονολόγιο

1803

• Οι Ηνωμένες Πολιτείες αγοράζουν την περιοχή της Λουιζιάνας από τη Γαλλία για 15 εκατ. δολάρια, υπερδιπλασιάζοντας το μέγεθος του νέου κράτους. Τα επόμενα χρόνια θα αγοράσουν τη Φλόριντα από την Ισπανία (5 εκατ. δολάρια), την Καλιφόρνια, τη Νεβάδα, τη Γιούτα και άλλες περιοχές από το Μεξικό (15 εκατ. δολάρια) και την Αλάσκα από τη Ρωσία (7,2 εκατ. δολάρια).

1804

• Η Αϊτή ανεξαρτητοποιείται από τη Γαλλία. Είναι η πρώτη μαύρη δημοκρατία και η δεύτερη ανεξάρτητη χώρα στη Βόρεια Αμερική μετά τις ΗΠΑ.
• Πραγματοποιείται το πρώτο δρομολόγιο αυτοπροωθούμενης ατμομηχανής (Βρετανία).
• Ο Ναπολέοντας ανακηρύσσεται αυτοκράτορας των Γάλλων.

1806

• Μεταφέρονται στη Βρετανία τα μάρμαρα του Παρθενώνα.

1807

• Οι Γάλλοι ανακτούν τα Επτάνησα.

1809

• Η Φινλανδία περνά από τη Σουηδία στη Ρωσία.

1811

• Η Παραγουάη και η Βενεζουέλα ανεξαρτητοποιούνται από την Ισπανία. Τα επόμενα χρόνια θα ανεξαρτητοποιηθούν και άλλες χώρες της Νότιας Αμερικής (Αργεντινή, Περού κλπ.).

1812

• Το πρώτο ατμόπλοιο που πλέει στον Μισισιπή φτάνει στη Νέα Ορλεάνη.
• Εκδίδεται στη Γερμανία ο πρώτος τόμος με παραμύθια των αδελφών Γκριμ.

1814

• Η Νορβηγία περνά από τη Δανία στη Σουηδία.
• Ιδρύεται η Φιλική Εταιρεία με σκοπό την ανατροπή της οθωμανικής κυριαρχίας στην Ελλάδα.
• Οι «Times» του Λονδίνου τυπώνονται για πρώτη φορά από αυτόματα ατμοκίνητα πιεστήρια, σηματοδοτώντας την αρχή της διαθεσιμότητας των εφημερίδων σε μαζικό κοινό.

1815

• Το όρος Ταμπόρα στην Ινδονησία εκρήγνυται, σκοτώνοντας δεκάδες χιλιάδες ανθρώπους και εκτοξεύοντας χιλιάδες τόνους θειούχων αερίων στη στρατόσφαιρα. Τα αέρια θα προκαλέσουν μεγάλη πτώση της θερμοκρασίας και καταρρακτώδεις βροχές τον επόμενο χρόνο, εκτεταμένες καταστροφές στις καλλιέργειες και στη συνέχεια λιμό. Το 1816 θα μείνει γνωστό ως το «Έτος χωρίς καλοκαίρι».
• Η Μάχη του Βατερλώ. Ο Ναπολέοντας ηττάται και εξορίζεται από τη Γαλλία.
• Η Αυστρία, η Πρωσία και η Ρωσία υπογράφουν την Ιερά Συμμαχία για να υποστηρίξουν το ευρωπαϊκό στάτους κβο.
• Οι Βρετανοί κατακτούν τα Επτάνησα («Ιόνιος Πολιτεία»).

1817

• Ο Γερμανός Καρλ φον Ντράις επιδεικνύει την πρώτη μορφή ποδηλάτου.

1820

• Οι Ρώσοι Φάμπιαν φον Μπελινγκσχάουζεν και Μιχαήλ Πετρόβιτς Λάζαρεφ ανακαλύπτουν την Ανταρκτική.
• Ο αγρότης Γιώργος Κεντρωτάς σκάβει στο κτήμα του στη Μήλο και ανακαλύπτει το άγαλμα της Αφροδίτης της Μήλου.
• Ο Αλέξανδρος Υψηλάντης γίνεται αρχηγός της Φιλικής Εταιρείας.

1821

• Έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης: ο Αλέξανδρος Υψηλάντης περνά τον ποταμό Προύθο και μπαίνει στη Μολδοβλαχία. Έναν μήνα μετά επαναστατεί η Πελοπόννησος.  
• Οι χώρες της Κεντρικής Αμερικής (Γουατεμάλα, Ελ Σαλβαδόρ κλπ.) ανεξαρτητοποιούνται από την Ισπανία.

1825

• Απόβαση του Ιμπραήμ Πασά στην Πελοπόννησο.
• Μια νέα εποχή ξεκινά στις συγκοινωνίες και τις μεταφορές. Ο Βρετανός Τζορτζ Στέφενσον κατασκευάζει έναν βελτιωμένο σιδηρόδρομο, του οποίου η ατμομηχανή σέρνει 39 βαγόνια με ταχύτητα 20-25 χλμ. την ώρα. Πρόκειται για το ταχύτερο αυτοκινούμενο όχημα που έχει κατασκευαστεί ποτέ.
• Η Βραζιλία ανεξαρτητοποιείται από την Πορτογαλία.

1827

• Ο Βρετανός Τζον Γουόκερ εφευρίσκει τα σπίρτα τριβής.
• Ναυμαχία του Ναβαρίνου: ο τουρκοαιγυπτιακός στόλος ηττάται από τις βρετανικές, γαλλικές και ρωσικές δυνάμεις.

1829

• Ο Αυστριακός Κίριλ Ντέμιαν λαμβάνει δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για το ακορντεόν.
• Οι Έλληνες νικούν στη μάχη της Πέτρας (ΠΕ Βοιωτίας), την τελευταία μάχη της Ελληνικής Επανάστασης.

1830

• Υπογράφεται το πρωτόκολλο της ανεξαρτησίας του ελληνικού κράτους, το οποίο προβλέπει την πλήρη ανεξαρτησία και εθνική κυριαρχία της Ελλάδας από την Οθωμανική Αυτοκρατορία ως το τελικό αποτέλεσμα της ελληνικής επανάστασης του 1821.
• Η Γαλλία κατακτά την Αλγερία.

1831

• Δολοφονείται στο Ναύπλιο ο Ιωάννης Καποδίστριας.

1833

• Ο Όθωνας γίνεται ο πρώτος βασιλιάς της Ελλάδας.

1834

• Η Ισπανική Ιερά Εξέταση διαλύεται επίσημα μετά από σχεδόν 356 χρόνια.
• Η Αθήνα ανακηρύσσεται πρωτεύουσα της Ελλάδας.

1835

• Εγκαινιάζεται ο πρώτος σιδηρόδρομος στην ηπειρωτική Ευρώπη (Βέλγιο).

1836

• Θεμελιώνονται τα ανάκτορα του Όθωνα, που σήμερα στεγάζουν τη Βουλή των Ελλήνων.

1837

• Πρώτη δημοσίευση του «Όλιβερ Τουίστ» του Κάρολου Ντίκενς.

1840

• Η Νέα Ζηλανδία γίνεται βρετανική αποικία.
• Εκδίδεται το πρώτο γραμματόσημο (Βρετανία).

1843

• Καθελκύεται το ατμόπλοιο «Μεγάλη Βρετανία», το πρώτο σιδερένιο και ελικοκίνητο υπερωκεάνιο του κόσμου.

1844

• Ο Αμερικανός Σάμιουελ Μορς εγκαινιάζει την πρώτη τηλεγραφική γραμμή.
• Διεξάγονται οι πρώτες βουλευτικές εκλογές στην Ελλάδα.

1846

• Ανακαλύπτεται ο πλανήτης Ποσειδώνας. Τον παρατηρούν οι Γερμανοί Γιόχαν Γκότφριντ Γκάλε και Χάινριχ ντ’Αρέ, όπως είχαν προβλέψει ο Βρετανός Τζον Κόουτς Άνταμς και ο Γάλλος Ουρμπέν Λεβεριέ.

1852

• Εκδίδεται το μυθιστόρημα «Η καλύβα του μπαρμπα-Θωμά» της Χάριετ Μπίτσερ Στόου.

1858

• Ο Γάλλος Ναντάρ πραγματοποιεί την πρώτη αεροφωτογραφία από ένα δεμένο αερόστατο.

1859

• Ανακαλύπτεται πετρέλαιο στην Πενσυλβάνια των ΗΠΑ, οδηγώντας στην πρώτη παγκοσμίως εμπορικά επιτυχημένη πηγή πετρελαίου.
• Ο Βρετανός Κάρολος Δαρβίνος δημοσιεύει το βιβλίο «Η καταγωγή των ειδών», το οποίο υποστηρίζει τη σταδιακή εξέλιξη των ειδών μέσω της φυσικής επιλογής.

1860

• Ο Γάλλος Εντουάρ-Λεόν Σκοτ Ντε Μαρτενβίλ πραγματοποιεί στον «φωναυτογράφο» του την παλαιότερη γνωστή ηχογράφηση ανθρώπινης φωνής.
• Η καθέλκυση του «HMS Warrior», με τον συνδυασμό κοχλιωτού έλικα, σιδερένιου σκελετού και σιδερένιας θωράκισης, καθιστά παρωχημένα όλα τα προηγούμενα πολεμικά πλοία.

1861

• Ιταλική ενοποίηση: τα ιταλικά κρατίδια συγκροτούν το Βασίλειο της Ιταλίας.
• Αρχίζει ο Αμερικανικός Εμφύλιος Πόλεμος (1861-1865), ο πλέον καταστροφικός πόλεμος που έζησαν ποτέ οι ΗΠΑ.

1862

• Ο Όθωνας καθαιρείται από βασιλιάς της Ελλάδας.

1863

• Ανοίγει το Μετρό του Λονδίνου, ο παλαιότερος υπόγειος σιδηρόδρομος του κόσμου.
• Εκδίδεται το «Πέντε εβδομάδες με αερόστατο», το πρώτο μυθιστόρημα περιπέτειας του Γάλλου Ιουλίου Βερν.
• Ο Δανός πρίγκιπας Γουλιέλμος γίνεται βασιλιάς της Ελλάδας ως Γεώργιος Α΄.

1864

• Τα Επτάνησα ενώνονται επίσημα με την Ελλάδα.

1867

• Οι επαρχίες της Βρετανικής Βόρειας Αμερικής ενώνονται δημιουργώντας τον Καναδά.

1868

• Ο Αμερικανός Κρίστοφερ Σολς λαμβάνει δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για μια εφεύρεση που ονομάζει «γραφομηχανή».
• Τοποθετούνται στο Λονδίνο οι πρώτοι φωτεινοί σηματοδότες.

1869

• Εγκαινιάζεται η Διώρυγα του Σουέζ, που συνδέει τη Μεσόγειο με την Ερυθρά Θάλασσα.

1870

• Ο Γερμανός Ερρίκος Σλήμαν αρχίζει τις ανασκαφές του στην Τροία.

1871

• Γερμανική ενοποίηση: τα κρατίδια της Βόρειας Γερμανικής Συνομοσπονδίας και τα νότια γερμανικά κράτη ενώνονται στην ενιαία Γερμανική Αυτοκρατορία.

1876

• Ο Βρετανός Αλεξάντερ Γκράχαμ Μπελ αποκτά δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για μία εφεύρεση που ο ίδιος αποκαλεί «τηλέφωνο».
• Ο Ερρίκος Σλήμαν ανακαλύπτει το προσωπείο του Αγαμέμνονα.

1877

• Κάνει πρεμιέρα «Η λίμνη των κύκνων» του Ρώσου Πιοτρ Τσαϊκόφσκι.
• Η Ρουμανία αποκτά την ανεξαρτησία της από την Οθωμανική Αυτοκρατορία.
• Ο Αμερικανός Τόμας Έντισον επιδεικνύει για πρώτη φορά τον φωνογράφο, μια μηχανή καταγραφής και αναπαραγωγής ήχου.

1878

• Η Σερβία και το Μαυροβούνιο αποκτούν την ανεξαρτησία τους από την Οθωμανική Αυτοκρατορία.
• Οι Οθωμανοί παραχωρούν την Κύπρο στους Βρετανούς.

1879

• Ο Τόμας Έντισον δοκιμάζει τον πρώτο πρακτικό λαμπτήρα πυράκτωσης (διαρκεί 13,5 ώρες πριν καεί).

1881

• Οι Οθωμανοί παραχωρούν στην Ελλάδα τη Θεσσαλία και την περιοχή της Άρτας.

1882

• Ο Γερμανός Ρόμπερτ Κοχ ανακοινώνει την ανακάλυψη του βακτηρίου που είναι υπεύθυνο για τη φυματίωση.
• Ο Τόμας Έντισον γυρίζει τον διακόπτη στον πρώτο εμπορικό σταθμό ηλεκτρικής ενέργειας στην ιστορία, φωτίζοντας ένα τετραγωνικό μίλι στο Μανχάταν.
• Ο πρώτος εμπορικός υδροηλεκτρικός σταθμός του Τόμας Έντισον αρχίζει τη λειτουργία του στο Ουισκόνσιν των Ηνωμένων Πολιτειών.
• Οι Βρετανοί προσαρτούν την Αίγυπτο στη Βρετανική Αυτοκρατορία.

1883

• Ο Ιταλός Κάρλο Κολόντι δημοσιεύει τις «Περιπέτειες του Πινόκιο».

1885

• Το Άγαλμα της Ελευθερίας φτάνει στο λιμάνι της Νέας Υόρκης.
• Ο Γερμανός Γκότλιμπ Ντάιμλερ λαμβάνει δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για την πρώτη στον κόσμο μοτοσικλέτα με μηχανή εσωτερικής καύσης.

1886

• Ο Γερμανός Καρλ Μπεντς λαμβάνει δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για το πρώτο αυτοκίνητο που κινείται με βενζίνη.
• Στις Ηνωμένες Πολιτείες πραγματοποιούνται συλλαλητήρια με αίτημα την οκτάωρη εργασία. Σε ανάμνηση των διαδηλώσεων, η 1η Μαΐου εορτάζεται σε πολλές χώρες ως Εργατική Πρωτομαγιά.
• Ο φαρμακοποιός Τζον Στιθ Πέμπερτον πωλεί πρώτος ένα ανθρακούχο ποτό με το όνομα «Coca-Cola» ως γιατροσόφι.

1888

• Ο Αμερικανός Τζορτζ Ίστμαν κατοχυρώνει το εμπορικό σήμα Kodak και λαμβάνει δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για τη φωτογραφική του μηχανή που χρησιμοποιεί φιλμ σε ρολό.
• Ο Τόμας Έντισον καταθέτει αίτηση για δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για τον οπτικό φωνόγραφο (την πρώτη κινηματογραφική ταινία).

1889

• Εγκαινιάζεται ο Πύργος του Άιφελ. Με ύψος 300 μέτρων ξεπερνάει το προηγούμενο ψηλότερο κτίριο στον κόσμο κατά 130 μέτρα. Σύγχρονοι κριτικοί τον θεωρούν ως αισθητικά δυσάρεστο.

1891

• Αρχίζει η πληρωμή συντάξεων γήρατος στη Γερμανική Αυτοκρατορία.

1893

• Ο Ρούντολφ Ντίζελ λαμβάνει δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για τον κινητήρα ντίζελ.
• Εγκαινιάζεται η Διώρυγα της Κορίνθου.
• Η Νέα Ζηλανδία γίνεται η πρώτη χώρα στην οποία οι γυναίκες ψηφίζουν στις εθνικές εκλογές.

1895

• Ο Γερμανός Βίλχελμ Κόνραντ Ρέντγκεν ανακαλύπτει έναν τύπο ακτινοβολίας που αργότερα θα γίνει γνωστός ως ακτίνες Χ.
• Οι Γάλλοι αδελφοί Λιμιέρ πραγματοποιούν την πρώτη προβολή ταινίας επί πληρωμή, σηματοδοτώντας το ντεμπούτο του κινηματογράφου.

1896

• Διεξάγονται στην Αθήνα οι πρώτοι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες.

1897

• Ο Ιταλός Γουλιέλμο Μαρκόνι λαμβάνει δίπλωμα ευρεσιτεχνίας για το ραδιόφωνο.

1898

• Η Κρήτη γίνεται αυτόνομο κράτος της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας («Κρητική Πολιτεία»).

1899

• Η Bayer καταχωρεί την ασπιρίνη ως εμπορικό σήμα.

Σημαντικά γεγονότα των νεότερων χρόνων ⦁ Ο 15ος αιώνας ⦁ Ο 16ος αιώνας ⦁ Ο 17ος αιώνας ⦁ Ο 18ος αιώνας ⦁ Ο 19ος αιώνας

ΜΕ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΑΠΟ: el.wikipedia.org
ΕΙΚΟΝΕΣ: de.wikipedia.org (1-2), poiotikivivliothiki@facebook (3), cyberdefensemagazine.com (4)

Ο 18ος αιώνας

Από το 1701 στο 1800

Στη διάρκεια αυτού του αιώνα λαμβάνουν χώρα, μεταξύ άλλων, τρεις σημαντικές εξελίξεις με ευρύτερες επιπτώσεις:

1 Συνεχίζεται η επέκταση των Ευρωπαίων στην Αμερική και σε άλλα μέρη του πλανήτη. Δυστυχώς, αυξάνεται και η μεταφορά δούλων από τις δυτικές ακτές της Αφρικής.

2 Κορυφώνεται ο Διαφωτισμός και συνεχίζονται οι επιστημονικές ανακαλύψεις. Ταυτόχρονα, μετά τα μέσα του αιώνα, εξελίσσεται η Βιομηχανική Επανάσταση, που θα αλλάξει δραστικά τη ζωή των ανθρώπων και το περιβάλλον.

3 Περίπου την ίδια εποχή πραγματοποιούνται και οι δύο μεγάλες πολιτικές επαναστάσεις, η Αμερικανική και η Γαλλική. Το αποτύπωμά τους είναι ορατό μέχρι σήμερα.

Η Βρετανική Αυτοκρατορία στα μέσα του αιώνα

Μικρό χρονολόγιο

1707

• Το Βασίλειο της Αγγλίας και το Βασίλειο της Σκωτίας ενώνονται και δημιουργούν το Βασίλειο της Μεγάλης Βρετανίας.

1709

• Ο Πορτογάλος Μπαρτολομέου ντε Γκουσμάο επιδεικνύει την ανυψωτική ισχύ του ζεστού αέρα.

1710

• Τίθεται σε ισχύ ο πρώτος νόμος περί πνευματικής ιδιοκτησίας στον κόσμο (Μεγάλη Βρετανία).

1715

• Ο Βρετανός Έντμουντ Χάλεϊ προβλέπει με ακρίβεια 4 λεπτών μια ολική έκλειψη Ηλίου, ορατή σε όλη τη βόρεια Ευρώπη και βόρεια Ασία.
• Οι Οθωμανοί ανακτούν την Πελοπόννησο από τους Βενετούς.

1716

• Ξεκινάει τη δράση του στην Καραϊβική ο Βρετανός πειρατής Έντουαρντ Τιτς, γνωστός ως «Μαυρογένης». Θα σκοτωθεί δύο χρόνια αργότερα.
• Περίπου αυτήν την εποχή ο Γερμανός Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ και ο Ιταλός Αντόνιο Βιβάλντι παρουσιάζουν τις πρώτες τους συνθέσεις.

1717

• Η Ισπανία ιδρύει την Αντιβασιλεία της Νέας Γρανάδας ενώνοντας τις νοτιοαμερικανικές αποικίες της.

1722

• Ο Ολλανδός Γιάκομπ Ρόγκεβεν ανακαλύπτει το Νησί του Πάσχα.

1747

• Ο Αμερικανός Βενιαμίν Φραγκλίνος ανακαλύπτει την αρχή του αλεξικέραυνου.

1748

• Ο Ισπανός μηχανικός Ρόκε Χοακίν ντε Κουμπιέρε αποκαλύπτει συστηματικά τα ερείπια της Πομπηίας.

1751

• Οι Γάλλοι Ντιντερό και Ντ’Αλαμπέρ δημοσιεύουν τον πρώτο τόμο της «Εγκυκλοπαίδειας».

1752

• Ο Βενιαμίν Φραγκλίνος αποδεικνύει ότι η αστραπή είναι ηλεκτρισμός, χρησιμοποιώντας έναν χαρταετό και ένα κλειδί.

1753

• Δημοσιεύονται τα «Είδη των φυτών» του Σουηδού Κάρολου Λιναίου. Αυτή είναι η επίσημη ημερομηνία έναρξης της ταξινόμησης των φυτών σύμφωνα με τον Διεθνή Κώδικα Βοτανικής Ονοματολογίας.

1758

• Ο κομήτης του Χάλεϊ εμφανίζεται για πρώτη φορά μετά την ταυτοποίησή του από τον Έντμουντ Χάλεϊ.

1763

• Ύστερα από την ήττα της σε γαλλοβρετανικό πόλεμο η Γαλλία παραχωρεί την επαρχία του καναδικού Κεμπέκ στη Μεγάλη Βρετανία.

1767

• Περίπου αυτήν την εποχή ο Αυστριακός Βόλφγκανγκ Αμαντέους Μότσαρτ παρουσιάζει τις πρώτες του συνθέσεις.

1770

• Ο ρωσικός στόλος, υπό τον Φιοντόρ Ορλώφ, καταπλέει στη Μάνη και παρακινεί τους κατοίκους της να εξεγερθούν εναντίον των Οθωμανών (Ορλωφικά).
• Ο Βρετανός Τζέιμς Κουκ ονομάζει την ανατολική ακτή της Αυστραλίας Νέα Νότια Ουαλία.

1772

• Ο Βρετανός Ντάνιελ Ράδερφορντ ανακαλύπτει το άζωτο.

1773

• Ο Τζέιμς Κουκ και το πλήρωμά του πλέουν στον Ανταρκτικό Κύκλο.

1774

• Η Ρωσική και η Οθωμανική Αυτοκρατορία υπογράφουν τη συνθήκη Κιουτσούκ-Καϊναρτζή, τερματίζοντας έξι χρόνια πολέμου. Η συνθήκη δίνει στη Ρωσία το δικαίωμα να παρέμβει στην οθωμανική πολιτική για να προστατεύσει τους χριστιανούς υπηκόους.
• Ο Βρετανός Τζόζεφ Πρίστλεϊ ανακαλύπτει το αέριο οξυγόνο, επιβεβαιώνοντας την προηγούμενη ανακάλυψη του στοιχείου αυτού από τον Σουηδό Καρλ Βίλχελμ Σέελε.

1775

• Αρχίζει η Αμερικανική Επανάσταση.

1776

• Ψηφίζεται η Διακήρυξη της Ανεξαρτησίας των ΗΠΑ.

1778

• Ο Τζέιμς Κουκ ανακαλύπτει δύο νησιά της σημερινής Χαβάης.
• Η Γαλλία συμμαχεί με τις 13 Ηνωμένες Πολιτείες και τις αναγνωρίζει ως ανεξάρτητο κράτος.

1779

• Για να στηρίξει τις ΗΠΑ, η Ισπανία κηρύσσει πόλεμο στη Μεγάλη Βρετανία.

1781

• Για να στηρίξει τις ΗΠΑ, η Γαλλία πολεμά εναντίον των Βρετανών.
• Ο Βρετανός Ουίλιαμ Χέρσελ ανακαλύπτει τον πλανήτη Ουρανό.

1782

• Ισπανοί και Γάλλοι πολεμούν εναντίον των Βρετανών και στην Ευρώπη.
• Οι αδελφοί Μονγκολφιέ πραγματοποιούν στη Γαλλία την πρώτη δοκιμαστική πτήση μη επανδρωμένου αερόστατου θερμού αέρα. Το αερόστατο διανύει περίπου 2 χιλιόμετρα.

1783

• Οι Γάλλοι Ζαν-Φρανσουά Πιλάτρ ντε Ροζιέ και Φρανσουά Λοράν ντ’Αρλάντ πραγματοποιούν την πρώτη ελεύθερη πτήση με αερόστατο θερμού αέρα.
• Οι Βρετανοί υποχρεώνονται να δεχτούν την ανεξαρτησία των ΗΠΑ. Μέχρι το τέλος του αιώνα οι αρχικές 13 Πολιτείες θα γίνουν 16, τον 19ο αιώνα θα γίνουν 45 και τον επόμενο 50.

Οι αποικίες που δημιούργησαν τις πρώτες ΗΠΑ

1788

• Οι Βρετανοί ιδρύουν το Σίδνεϊ, την πρώτη μόνιμη ευρωπαϊκή αποικία στην Αυστραλία.

1789

• Ο Τζορτζ Ουάσινγκτον γίνεται ο πρώτος εκλεγμένος πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών.
• Ξεσπά η Γαλλική Επανάσταση. Οι πολίτες του Παρισιού καταλαμβάνουν τη Βαστίλη. Αναγγέλλεται η Διακήρυξη των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη.

1793

• Ο Λουδοβίκος ΙΣΤ΄ της Γαλλίας εκτελείται στη γκιλοτίνα. Η Γαλλική Επανάσταση καταλήγει στη «Βασιλεία του Τρόμου».
• Ο Ισπανός Ντιέγο Μαρίν Αγιλέρα πετάει ένα ανεμόπτερο για περίπου 360 μέτρα, σε ύψος 5-6 μέτρων, κατά τη διάρκεια μίας από τις πρώτες απόπειρες επανδρωμένων πτήσεων.

1796

• Ο Βρετανός Έντουαρντ Τζένερ κάνει τον πρώτο εμβολιασμό κατά της ευλογιάς.

1797

• Ο Γάλλος Αντρέ-Ζακ Γκαρνερέν πραγματοποιεί την πρώτη καταγεγραμμένη πτώση με αλεξίπτωτο, πέφτοντας από τα 1.000 μέτρα πάνω από το Παρίσι.
• Οι Γάλλοι κατακτούν τα Επτάνησα.
• Συλλαμβάνεται στην Τεργέστη ο Ρήγας Φεραίος.

1800

• Ο Ιταλός Αλεσάντρο Βόλτα περιγράφει τη βολταϊκή στήλη (η πρώτη χημική μπαταρία).
• Ιδρύεται η Επτάνησος Πολιτεία υπό ρωσική και οθωμανική κυριαρχία.
• Περίπου αυτήν την εποχή ο Γερμανός Λούντβιχ βαν Μπετόβεν παρουσιάζει τις πρώτες του συνθέσεις.
• Ο Ουίλιαμ Χέρσελ ανακαλύπτει την υπέρυθρη ακτινοβολία.

Σημαντικά γεγονότα των νεότερων χρόνων ⦁ Ο 15ος αιώνας ⦁ Ο 16ος αιώνας ⦁ Ο 17ος αιώνας ⦁ Ο 18ος αιώνας ⦁ Ο 19ος αιώνας

ΜΕ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΑΠΟ: el.wikipedia.org
ΕΙΚΟΝΕΣ: de.wikipedia.org, naftemporiki.gr, worldatlas.com