Οι καταχρηστικοί δίφθογγοι

Οι καταχρηστικοί δίφθογγοι αποτελούνται από δύο φωνήεντα που προφέρονται μαζί σε μια συλλαβή και είναι πολύ συνηθισμένοι στη γλώσσα μας. Το πρώτο φωνήεν είναι ο φθόγγος [ ι ]:

• [ ια ] → χέρια, μοιάζει
• [ ιε ] → κολιέ, κουραμπιές
• [ ιι ] → γιοι, κάποιοι
• [ ιο ] → παλιός, δυόμισι
• [ ιου ] → Γιούλη, παιδιού

Πιο συχνό είναι το [ ια ]: μαχαίρια, μοιάζουν, λιάζομαι, κουμπιά, για, κάποια, παλιά, άδεια, γυαλιά, παιδιά

Πώς προφέρονται

Η προφορά των καταχρηστικών διφθόγγων έχει σχέση με τα σύμφωνα που προηγούνται:

1 Όταν προηγείται β, δ, ζ, ρ, μπ, ντ ή τζ, προσθέτουμε ένα γ.

Προφέρουμε και γ
καράβια	[ καράβγια ]
καρδιά	[ καρδγιά ]
μαγαζιά	[ μαγαζγιά ]
αγόρια	[ αγόργια ]
κάμπια	[ κάμπγια ]
δόντια	[ δόντγια ]
νεραντζιά	[ νεραντζγιά ]

2 Όταν προηγείται θ, ξ, π, σ, τ, φ, ψ ή τσ, προσθέτουμε ένα χ.

Προφέρουμε και χ
καλάθια	[ καλάθχια ]
αμάξια	[ αμάξχια ]
πιάνω	[ πχιάνω ]
καφάσια	[ καφάσχια ]
ματιά	[ ματχιά ]
ελάφια	[ ελάφχια ]
ταψιά	[ ταψχιά ]
κορίτσια	[ κορίτσχια ]

3 Όταν προηγείται μ, προσθέτουμε ένα ν.

Προφέρουμε και ν
καλάμια	[ καλάμνια ]
καμιά	[ καμνιά ]

Επιπλέον:

4 Όταν προηγούνται τα γ, κ, λ, ν, χ ή γκ/γγ, τα προφέρουμε μαλακά. Το γ, για παράδειγμα, προφέρεται διαφορετικά στο «γα» και διαφορετικά στο «για».

Μαλακή προφορά
ρολόγια	κοράκια
μαλλιά	εννιά
νύχια	μαγκιά

Και κάτι ακόμη

Οι καταχρηστικοί δίφθογγοι είναι γνώρισμα της σύγχρονης γλώσσας μας. Στις λόγιες (παλαιότερες) λέξεις όλα αυτά τα [ ια ], [ ιο ] κλπ. προφέρονται ως δύο συλλαβές.

λαϊκή λέξη	λόγια λέξη
τε-λειώ-νω	τε-λει-ώ-νω
κουρά-γιο	ναυά-γι-ο
καπετά-νιος	σπά-νι-ος

τα λό-για	λό-γι-α λέξη
τα γέ-νια	οικογέ-νει-α

ά-δεια βαλίτσα	παίρνω ά-δει-α
δια-βάζω	δι-α-φέρω
παι-διά	5 δι-ά 5

Γλώσσα

ΕΙΚΟΝΑ: podilato98.blogspot.com (από campkeystone.com)